HDMI 2.2 artık yalnızca teknik dokümanlarda yer alan geleceğin bağlantı standardı değil. Yeni nesil HDMI standardı için geliştirilen ve 96 Gbps’ye kadar bant genişliği sunan ilk sertifikalı Ultra96 HDMI kablolar tüketicilere sunulmaya başladı.
Silkland, H96 serisini 2 ve 3 metre uzunluklarda satışa açtı. Her iki uzunluk da ayrı ayrı Ultra96 sertifikasına sahip ve ürünlerin üzerinde HDMI’nın resmi, taranabilir doğrulama etiketi bulunuyor. 2 metrelik modelin fiyatı 32,99 dolar seviyesinden başlıyor. Üreticinin ürün sayfasına göre siparişlerin sevkiyatı ekim ayının ilk haftasında başlayacak.
Bu gelişmeyle HDMI 2.2 ekosisteminin ilk tüketici ürünlerinden biri gerçek anlamda pazara ulaşmış oluyor.
Ancak önemli bir ayrıntı var:
Bugün sahip olduğunuz televizyon, konsol veya medya oynatıcı büyük ihtimalle bu 96 Gbps bant genişliğinden yararlanamıyor.
Ultra96 HDMI nedir?
HDMI Licensing Administrator, HDMI 2.2 ile birlikte yeni Ultra96 adlandırmasını kullanıma sundu.
Ultra96 HDMI kabloların maksimum veri aktarım kapasitesi 96 Gbps.
Karşılaştırmak gerekirse mevcut HDMI 2.1 döneminin sertifikalı Ultra High Speed HDMI kabloları maksimum 48 Gbps bant genişliği için tasarlanmış durumda.
Yani teorik maksimum bağlantı bant genişliği iki katına çıkıyor.
| HDMI kablo sınıfı | Maksimum bant genişliği |
|---|---|
| Ultra High Speed HDMI | 48 Gbps |
| Ultra96 HDMI | 96 Gbps |
Fakat burada isimlendirme konusunda önemli bir nüans bulunuyor.
HDMI tarafında Ultra96, HDMI 2.2 uyumlu bir cihazın 64, 80 veya 96 Gbps maksimum bant genişliği desteklediğini belirtmek için kullanılabilecek özellik adı. Ultra96 kablonun kendisi ise 96 Gbps’ye kadar bant genişliğini ve HDMI 2.2 uygulamalarını destekleyecek şekilde sertifikalandırılıyor.
Dolayısıyla üzerinde “HDMI 2.2” yazan her cihazın mutlaka 96 Gbps bağlantıya sahip olacağını varsaymamak gerekiyor.
96 Gbps ne işe yarayacak?
HDMI 2.2’nin iki katına çıkan bant genişliği özellikle yüksek çözünürlük, yüksek yenileme hızı ve yüksek renk derinliğinin aynı anda kullanıldığı görüntü formatlarında önem kazanıyor.
HDMI Licensing Administrator’ın resmi teknik bilgilerine göre 96 Gbps bağlantı, sıkıştırma olmadan ve tam 4:4:4 chroma ile:
4K 240 Hz / 10-bit ve 12-bit
ve
8K 60 Hz / 10-bit ve 12-bit
gibi formatların aktarılmasına imkân sağlıyor.
Sıkıştırma ve chroma subsampling kullanıldığında HDMI 2.2 çok daha ileri kombinasyonlara çıkabiliyor.
HDMI Forum’un verdiği örnekler arasında:
4K 480 Hz,
5K 240 Hz,
8K 240 Hz,
10K 120 Hz ve
12K 120 Hz
gibi formatlar bulunuyor.
Bu değerler mevcut televizyonların ulaşabildiği seviyelerin çok üzerinde.
Dolayısıyla 96 Gbps’nin kısa vadede yalnızca TV’ler için değil; üst seviye oyun monitörleri, profesyonel ekranlar, AR/VR sistemleri ve yeni nesil GPU’lar açısından daha anlamlı hale gelmesi bekleniyor.
4K 240 Hz için neden HDMI 2.2 önemli?
Bugün bazı üst seviye televizyonlar ve monitörler 4K çözünürlükte 240 Hz’e kadar çıkabiliyor.
Ancak yalnızca çözünürlük ve yenileme hızına bakmak yeterli değil.
Renk derinliği, chroma formatı ve sıkıştırma yöntemi bağlantının ihtiyaç duyduğu bant genişliğini ciddi biçimde değiştiriyor.
HDMI 2.2’nin 96 Gbps bağlantısı, 4K 240 Hz görüntünün 4:4:4 chroma ve 10/12-bit renk derinliğinde sıkıştırılmadan aktarılabilmesini mümkün hale getiriyor.
Özellikle gelecekteki üst düzey PC oyun sistemleri açısından HDMI 2.2’nin en somut avantajlarından biri bu olabilir.
HDMI 2.2’nin yeniliği yalnızca 96 Gbps değil
Yeni standardın daha az konuşulan fakat ev sineması kullanıcıları açısından önemli olabilecek özelliklerinden biri Latency Indication Protocol (LIP).
LIP, televizyon, AV receiver ve soundbar gibi birden fazla cihazın bulunduğu HDMI zincirlerinde ses ve görüntü senkronizasyonunu iyileştirmek için geliştirildi.
HDMI Forum özellikle:
kaynak → AVR/soundbar → TV
gibi birden fazla HDMI bağlantısının kullanıldığı sistemleri hedefliyor.
Bu tip kurulumlarda görüntü işleme ve ses aktarımı farklı gecikmeler oluşturabildiğinden dudak hareketleriyle ses arasında senkronizasyon problemi ortaya çıkabiliyor.
LIP, HDMI zincirindeki cihazların gecikme bilgilerini birbirlerine ileterek sistemin bu farkı daha doğru telafi etmesine yardımcı olmayı amaçlıyor.
Ancak bunun çalışabilmesi için bağlantı zincirindeki ilgili cihazların özelliği desteklemesi gerekiyor.
VRR, ALLM ve eARC devam ediyor
HDMI 2.2, HDMI 2.1 döneminde hayatımıza giren oyun ve ev sineması özelliklerini ortadan kaldırmıyor.
Ultra96 kablolar uyumlu cihazlarla birlikte:
VRR, ALLM, QFT, QMS, Dynamic HDR ve eARC
gibi mevcut HDMI özelliklerini destekleyebiliyor.
Dolayısıyla HDMI 2.2’yi tamamen yeni bir bağlantı sistemi yerine mevcut HDMI ekosisteminin bant genişliği ve senkronizasyon yeteneklerinin genişletilmiş hali olarak değerlendirmek daha doğru.
İlk sertifikalı Ultra96 kablolar geldi
Ultra96 tarafındaki önemli değişikliklerden biri de resmi sertifikasyon programının devreye girmesi.
Silkland H96 serisinde:
2 metre S2705 ve
3 metre S2707
olmak üzere iki model bulunuyor.
Üretici, her iki uzunluğun da ayrı ayrı sertifikalandırıldığını ve paketlerde resmi Ultra96 doğrulama etiketinin bulunduğunu belirtiyor. Başlangıç fiyatı 32,99 dolar.
HDMI’nın resmi doğrulama sistemi de Ultra96 kabloların her model ve uzunluğunun test edilmesini, paketlerde sahteciliğe karşı doğrulama etiketi bulunmasını ve ürünlerin devam eden uygunluk denetimlerine tabi tutulmasını öngörüyor.
Bu özellikle “8K”, “HDMI 2.1” veya yüksek bant genişliği ibareleri taşıdığı halde gerçek kapasitesi belirsiz kabloların bulunduğu pazarda önemli.
Wieson da Ultra96 üretimine hazırlanıyor
Ultra96 ekosistemi yalnızca Silkland’den oluşmayacak.
Wieson Technologies temmuz ayında kendi yeni nesil Ultra96 kablosunu duyurmuş ve ürünün 96 Gbps için sinyal bütünlüğü ve elektromanyetik girişim testlerinden geçtiğini açıklamıştı.
Ancak burada önemli bir tarih ayrımı yapmak gerekiyor.
Wieson’un temmuz duyurusunda ürün henüz resmi HDMI CTS sertifikasını almamıştı; şirket kablonun sertifikasyon programı açıldığında resmi teste hazır olduğunu söylüyordu. Wieson’un güncel ürün kataloğunda ise artık ayrı bir Ultra96 Cat.4 HDMI Cable ürünü listeleniyor.
Dolayısıyla Silkland’in iddia ettiği “tüketicilere satışa sunulan ilk sertifikalı Ultra96 serisi” ile Wieson’un daha önce geliştirdiği Ultra96 çözümünü birbirinden ayırmak gerekiyor.
Peki yeni televizyonlar HDMI 2.2 kullanıyor mu?
Şimdilik hayır.
Ultra96 kabloların satışa çıkmasının ironik tarafı da burada.
HDMI Licensing Administrator Başkanı Rob Tobias’ın Computex 2026 sırasında verdiği bilgiye göre HDMI 2.2’nin yeni nesil FRL çiplerinin 2026 içerisinde üreticilere örneklenmeye başlaması ve 96 Gbps’ye kadar bağlantı sunabilen ilk tüketici cihazlarının 2027’de ortaya çıkması bekleniyor.
Bu nedenle bugün piyasada bulunan 2026 model televizyonların büyük çoğunluğu hâlâ HDMI 2.1 tabanlı bağlantılar kullanıyor.
PS5, PS5 Pro ve Xbox Series X de Ultra96 bağlantıya sahip değil.
Dolayısıyla Ultra96 kabloyu mevcut konsolunuza veya televizyonunuza bağladığınızda bağlantının kapasitesi cihazın HDMI portuyla sınırlı kalacak.
Mevcut TV sahipleri Ultra96 kablo almalı mı?
Çoğu kullanıcı için hayır.
Eğer mevcut sisteminiz 4K 120 Hz, VRR, HDR ve eARC gibi özelliklerle sorunsuz çalışıyorsa sertifikalı bir 48 Gbps Ultra High Speed HDMI kablo bugün hâlâ yeterli.
96 Gbps Ultra96 kablo:
- televizyonunuzun parlaklığını artırmaz,
- HDR görüntü kalitesini yükseltmez,
- PS5’in kare hızını artırmaz,
- HDMI 2.1 portunu HDMI 2.2’ye dönüştürmez.
Yeni kablonun avantajından yararlanabilmek için bağlantının iki tarafındaki cihazların da gerekli HDMI 2.2 bant genişliğini desteklemesi gerekiyor.
Bu nedenle Ultra96 şu anda çoğu tüketici açısından geleceğe dönük bir yatırım, mevcut TV sistemleri için zorunlu bir yükseltme değil.
“HDMI 2.2 kablo” yerine Ultra96 etiketine bakın
Yeni dönemde tüketicilerin dikkat etmesi gereken noktalardan biri pazarlama dili olacak.
HDMI Licensing Administrator, yeni kablonun resmi adını Ultra96 HDMI Cable olarak tanımlıyor.
Sertifikalı ürünlerde resmi etiket bulunuyor ve QR kod üzerinden kablonun marka, model ve sertifikalı uzunluğu kontrol edilebiliyor.
Özellikle internet mağazalarında yalnızca “HDMI 2.2”, “96 Gbps” veya “16K HDMI” yazan ürünlerin gerçek Ultra96 sertifikasına sahip olduğu varsayılmamalı.
Yeni bir kablo satın alırken resmi Ultra96 sertifikasyon etiketi daha güvenilir kriter olacak.
HDMI 2.2’nin gerçek sınavı 2027’de başlayacak
Ultra96 kabloların ortaya çıkması HDMI 2.2’nin ilk somut tüketici adımı olsa da asıl önemli gelişme televizyon, GPU, oyun konsolu, AV receiver ve monitör üreticilerinin standardı benimsemesi olacak.
HDMI 2.1’in ilk duyurulmasından tüketici televizyonlarına ulaşmasına kadar da benzer bir geçiş dönemi yaşanmıştı. İlk HDMI 2.2 cihazlarının 2027’de gelmesi bekleniyor.
O noktadan sonra asıl soru 96 Gbps’nin hangi cihazlarda gerçekten kullanılacağı olacak.
Çünkü HDMI 2.2 etiketi tek başına cihazın maksimum 96 Gbps bant genişliğini desteklediği anlamına gelmiyor. HDMI’nın resmi Ultra96 tanımına göre üreticiler 64, 80 veya 96 Gbps seviyelerindeki uyumlu ürünleri Ultra96 ailesi altında tanımlayabiliyor.
Bu nedenle önümüzdeki TV nesillerinde yalnızca “HDMI 2.2 var mı?” değil, “HDMI portu kaç Gbps destekliyor?” sorusu da önem kazanacak.
TVSpecifications Yorumu
Ultra96’nın gelişi önemli, ancak bugün televizyonunun arkasındaki HDMI kablolarını değiştirmek için bir neden değil. Mevcut cihazınız 48 Gbps ile sınırlıysa 96 Gbps’lik kablo bu sınırı ortadan kaldırmayacak.
Bizce HDMI 2.2’nin asıl önemli tarafı 4K 240 Hz’i yüksek renk derinliği ve tam chroma ile sıkıştırmasız taşıyabilecek bağlantı kapasitesinin hazır hale gelmesi. LIP de karmaşık ev sineması sistemlerinde yıllardır karşılaşılan ses-görüntü senkronizasyonu sorunları açısından en az 96 Gbps kadar ilginç.
Ultra96 kablolar bugün geldi; fakat HDMI 2.2 dönemi gerçek anlamda ilk 64/80/96 Gbps TV, monitör, GPU ve AV cihazları piyasaya çıktığında başlayacak. 2027 bu nedenle bağlantı teknolojileri açısından takip edilmesi gereken yıl olacak.
